น้ำมันงาขี้ม่อน

งาขี้ม่อน หรือ งาขี้ม้อน (Perilla frutescens วงศ์ Lamiaceae) เป็นพืชตระกูลเดียวกับกะเพรา โหระพา เป็นธัญพืชชนิดหนึ่งที่พบได้มากในภาคเหนือของประเทศไทย จึงอาจทำให้คนทั่วไปไม่ค่อยรู้จักนัก ปัจจุบันธัญพืชชนิดนี้เริ่มได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายในกลุ่มคนรักสุขภาพ งาขี้ม่อนสามารถนำมาใช้เพื่อสุขภาพและนำมารับประทาน ดังนี้เนื่องจากมีคุณค่าทางโภชนาการสูง
ทำความรู้จักงาขี้ม่อน

งาขี้ม่อน (Perilla seed) เป็นธัญพืชที่สามารถรับประทานได้ทั้งเมล็ดและใบ ลักษณะของเมล็ดจะคล้ายงา คือเล็กประมาณ 1-2 มิลลิเมตร ทรงกลม มีสีน้ำตาลหรือสีเทา นิยมนำไปเป็นส่วนประกอบอาหารกินเล่น เช่น คุกกี้ หรือข้าวหนุกงา ส่วนใบของงาขี้ม่อน เป็นที่รู้จักกันในภาษาญี่ปุ่นว่า ใบชิโสะ
สรรพคุณของงาขี้ม่อน

เมล็ดงาขี้ม่อนมีสรรพคุณที่น่าสนใจดังนี้
⦁ ช่วยรักษาอาการร้อนใน งาขี้ม่อน เป็นธัญพืชที่มีโอเมก้า 3 สูง (สูงกว่าน้ำมันปลาถึง 2-3 เท่าตัว) และยังมีกรดอัลฟาไลโนเลนิก จึงช่วยบรรเทาแผลร้อนในในช่องปากให้หายเร็วขึ้น และยังลดความเสี่ยงต่อการเกิดแผลร้อนในได้ดีอีกด้วย
⦁ ช่วยบรรเทาอาการภูมิแพ้อากาศ กรดโรสมารินิกในงาขี้ม่อน มีสรรพคุณช่วยต้านการอักเสบจากสารลิวโคไตรอีน โดยมีการทดลองกรดโรสมารินิก 200 มิลลิกรัมกับผู้ป่วยโรคภูมิแพ้อากาศ 30 รายได้ระบุว่า ผู้ที่รับประทานธัญพืชชนิดนี้ติดต่อกัน 21 วัน มีอาการดีขึ้นอย่างชัดเจนใน 3 วัน และไม่มีผลข้างเคียงใดๆ ทั้งสิ้น ทั้งยังช่วยบรรเทาอาการหอบเหนื่อยจากอาการแพ้ได้อีกด้วย 
⦁ ช่วยป้องกันการเติบโตของเซลล์มะเร็งบางชนิด งาขี้ม่อน มีสารชนิดหนึ่งที่ชื่อว่า เซซามอล สารนี้มีคุณสมบัติในการป้องกันมะเร็งที่เกิดจากฮอร์โมน เช่น ⦁ มะเร็งเต้านม และมะเร็งต่อมลูกหมากได้
⦁ ช่วยปกป้องตับ กรดโรสมารินิกในงาขี้ม่อน ช่วยปกป้องตับจากการถูกทำลาย โดยการลดปฏิกิริยาที่ทำให้เกิดสาร superoxide หรือ peroxynitirite และยับยั้งการเจริญของมะเร็งตับ
⦁ ช่วยบำรุงผิว การวิจัยล่าสุดในปี 2007 มีรายงานหนึ่งพบว่าสารสกัดจากงาขี้ม่อน มีฤทธิ์ในการทำให้ผิวขาวขึ้น โดยยับยั้งการทำงานของ tyrosinase ส่งผลให้เกิดการยับยั้งการสร้างเม็ดสีเมลานิน
⦁ บรรเทาอาการหอบหืด งานวิจัยชิ้นหนึ่ง ได้ระบุว่า ให้ผู้ป่วยโรคหอบหืดที่เกิดจากหลอดลมอักเสบรับประทานน้ำมันงาขี้ม่อนติดต่อกัน ผลคือผู้ป่วยมีสารลิวโคไตรอีนที่คาดว่าเป็นสาเหตุของโรคหอบหืดลดลง จึงทำให้อาการดีขึ้นตลอดการทดลอง 2 และ 4 สัปดาห์
⦁ ลดความเสี่ยงการเป็นโรคหัวใจ โอเมก้า 3 ปริมาณมากในงาขี้ม่อน จะช่วยลดคอเลสเตอรอลและไตรกลีเซอไรด์ โดยเฉพาะ LDL ที่มักเกาะตามผนังหลอดเลือด จึงช่วยลดความเสี่ยงต่อการเป็นโรคหัวใจขาดเลือด และโรคหลอดเลือดอุดตัน
⦁ ช่วยป้องกันภาวะซึมเศร้า กรดไขมันโอเมก้า 3 มีผลต่อโครงสร้างและการทำงานของสมองและระบบประสาท เกี่ยวข้องกับ พัฒนาการ การเรียนรู้ ความจำ และการมองเห็น เมื่อร่างกายได้รับโอเมก้า 3 เข้าไปจะถูกเปลี่ยนเป็น DHA และ EPA ซึ่งจะช่วยจัดการระบบต่างๆ ในสมอง ทำให้เกิดความผ่อนคลาย และลดความวิตกกังวลที่เป็นสาเหตุของโรคซึมเศร้า ลดความผิดปกติของสมองในวัยชราได้
ข้อควรระวัง
⦁ ควรใช้น้ำมันเมล็ดงาขี้ม่อนชนิดเจือจาง เนื่องจากการใช้ในรูปแบบที่เข้มข้น อาจทำให้เกิดการระคายเคืองผิวหนังหรือทำให้ผิวหนังอักเสบ
⦁ สตรีที่ตั้งครรภ์และให้นมบุตร ควรหลีกเลี่ยงรับประทานงาขี้ม่อนชั่วคราว เพื่อความปลอดภัย เนื่องจากยังไม่มีงานวิจัยถึงความปลอดภัยในสตรีขณะตั้งครรภ์ และสตรีขณะให้นมทารกและเด็ก
⦁ ควรหลีกเลี่ยงในผู้ที่มีอาการแพ้งาขี้ม่อน หากบริโภคแล้วมีอาการผิดปกติ เช่น ผื่นขึ้น แน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ควรรีบไปพบแพทย์

 

แหล่งที่มา
Nutritionix, Perilla Seed (https://www.nutritionix.com/food/perilla-seed)
กรมวิชาการเกษตร, งาม้อนพืชวิเศษสุดให้โอเมก้า 3 ทดแทนปลาทะเลน้ำลึก (http://www.doa.go.th/pibai/pibai/n15/v_3-apr/kayaipon.html)
คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, หน้าหนาวข้าวใหม่ได้กินข้าวหนุกงาหรือยัง? (https://www.pharmacy.cmu.ac.th/web2553/n24.php)
ไทยรัฐออนไลน์, นักวิชาการไทยสุดเจ๋ง ทำเนยเทียมงาขี้ม่อน (https://www.thairath.co.th/content/1398256), 18 ตุลาคม 2561
มติชนสุดสัปดาห์, ‘งาขี้ม้อน’อุดมด้วยโอเมก้ายิ่งกว่าปลาทะเล! มีสารป้องกันโรคมะเร็งและชะลอวัย (https://www.matichonweekly.com/column/article_176558), 9 มีนาคม 2562
มหาวิทยาลัยพะเยา, งาม้อน พืชอัจฉริยะแห่งล้านนา (http://www.up.ac.th/FileUpload/TH_EN_PKY_%E0%B8%95%E0%B8%84_%E0%B8%9E%E0%B8%A2_60_Final_636523499880735938.pdf), 2560
วารสารนเรศวรพะเยา, กรดไขมันโอเมก้า-3, โอเมก้า-6 และสารอาหารของเมล็ดงาม้อนในภาคเหนือของประเทศไทย (http://journal.up.ac.th/files/journal_issue_list/1182_80.pdf), 2015
ศูนย์สนเทศภาคเหนือ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, งาขี้ม้อน (http://library.cmu.ac.th/ntic/lannafood/detail_ingredient.php?id_ingredient=342)
Sanbongi C, et.al.Rosmarinic acid in perilla extract inhibits allergic inflammation induced by mite allergen, in a mouse model.Clin Exp Allergy.2004 Jun;34(6):971-7, 30 May 2019
Osakabe N, Yasuda A, Natsume M, Yoshikawa T.Rosmarinic acid inhibits epidermal inflammatory responses:anticarcinogenic effect of Perilla frutescens extract in the murine two-stage skin model.Carcinogenesis.2004 Apr;25(4):549-57. , 30 May 2019

Copyright © by fullvital.co.nz 2019